नेपाल बचत तथा ऋण केन्द्रीय सहकारी संघ(नेफ्स्कून) ले स्क्यान कार्यक्रममार्फत् सदस्य संस्थाहरुको अनुगमन गर्ने भएको छ । नेफ्स्कूनले ३८ औं स्थापना दिवसको अवसर पारेर उक्त कार्यक्रम सार्वजनिक गरेको थियो ।

संघमा आवद्ध बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाहरुको नियमित अनुगमन गरी संस्थागत सुदृढीकरण र संरक्षण गर्न स्क्याम कार्यक्रम सञ्चालनमा ल्याइएको हो । संघले हिजो पत्रकारहरुसँग अन्तरक्रिया कार्यक्रमको आयोजना गरी संघले स्क्याम कार्यक्रम मार्फत् पहिलो चरणमा ७ सय संस्थाहरुको नियमित अनुगमन गर्ने जानकारी दिएको छ । संघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले संघमा आवद्ध संस्थाहरुको नियमित रुपमा  निरिक्षण तथा अनुगमन स्क्यान कार्यक्रम  सुरु गरिएको बताए । बचत ऋणको मुख्य कारोबार गर्ने सहकारी संस्थाको केन्द्रीय संघ नेफ्स्कून भएको र सात सय संस्था पहिलो चरणमा स्क्यानमा आवद्ध गर्न योग्य रहेको उनको भनाई छ ।

स्क्यानमार्फत् संस्थाहरुको वास्तविक अवस्था थाह गर्ने र सुधारको लागि संघले फिडव्याक दिइ सदस्यहरुको बचतको सुरक्षाको लागि यसले सघाउने उनले जानकारी दिए । एम आई एस प्रणाली मार्फत् सदस्य सुपरिवेक्षण एकाईबाट निरन्तर सुपरिवेक्षण तथा तोकिए बमोजिमको स्थलगत अनुगमनका लागि प्रत्येक सदस्य संस्थाको वासलातको आकारमा संस्थाहरुको नियमन तथा अनुगमन अगाडि बढाइएको उनको भनाई छ । पहिलो चरणमा संस्थाहरु स्क्यान कार्यक्रममा आवद्ध हुन सम्झौता गर्नुपर्ने र त्यसपछि संस्थाहरुको वित्तीय अवस्थाको आधारमा संस्थाहरुको वर्गिकरण गरीअनुगमनको काम अगाडि बढाइने अध्यक्ष ढकालले बताए । संस्थाहरु स्क्यानमा आवद्ध भएपछि साप्ताहिक वा मासिक रुपमा रिपोट बुझाउनुपर्ने र त्यसकै आधारमा संस्थाहरुलाई सुधार गर्दै लैजाने उनले प्रष्ट पारे । प्राधिकरणमा अभिलेखिकरण हुनु भन्दा पहिला  सबै संस्थाहरु हरेक पक्षमा योग्य हुनुपर्छ भन्ने मान्यताले यो कार्यक्रम ल्याइएको उनले जनाए ।

संस्थाहरुको सुधारको लागि स्क्यान कार्यक्रम ल्याइएको र यो शुल्क उठाउनको लागि मात्र ल्याइएको हो की भनेर नबुझ्न उनको आग्रह छ । स्क्यानमा आवद्ध नभएका संस्थाहरुबाट बचत नलिने र ऋण लगानी समेत नगर्ने उनले सुनाए । सहकारी संस्थाहरुको समस्यालाई क्रमश सुधार गर्दै शुन्यमा लैजानु नै यो कार्यक्रमको उदेश्य रहेको उनले प्रष्ट पारे । सदस्य संस्थाहरुको नियमन गर्न संघले स्थलगत तथा गैर स्थलगत सुुपरिवेक्षणको कार्य अगाडि बढाइएको उनको भनाई छ । संघले संस्थाहरुले ऋण लिँदा दिइएको  धितो लिलाम गरी  ल्याइसकेको र ढिलो चाँडो विक्री हुने हुँदा समस्या क्रमश सुधार हुदै जाने अध्यक्ष ढकालले बताए ।  धितोलाई विक्री गरी नगदमा परिवर्तन गर्नु अहिलेको मुख्य चुनौती रहेको उनले सुनाए ।

कार्यक्रममा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत डा.शिवजी सापकोटाले संघमा आवद्ध संस्थाहरुको वास्तविक अवस्था स्क्यान गरेर हेर्न यो कार्यक्रम लागु गरिएको जानकारी दिए । उनले नेफ्स्कून केन्द्रीय संघ भएकाले आवद्ध सदस्य संस्थाको वारेमा पनि जानकारी राख्दै ती संस्थाहरुलाई दिगो बनाएर लैजाने जिम्मेवारी रहेको सुनाए । संघमा आवद्ध सबै संस्था क्रमशः स्क्यान कार्यक्रममा आवद्ध हुनपर्ने  भन्दै सिईओ सापकोटाले नेफ्स्कूनको सदस्य रहने संस्था नियमित सुपरिवेक्षणमा रहनुपर्ने जनाए । संघमा आवद्ध सबै संस्थामा पुग्ने गरी नेफ्स्कूनले कार्यक्रम तय गरेको र त्यसका लागि ६८ जना कर्मचारी व्यवस्थापन गरी फिल्डमा खटाइएको उनले बताए । एक्सेस, प्रोवशन र कब्र्स कार्यक्रममा आवद्ध भएका सबै सहकारी संस्था पनि स्क्यानमा आवद्ध हुनुपर्ने  र सहकारी विभागबाट यो कार्यक्रमको स्वीकृत लिइएको उनले जानकारी दिए । सहकारी संस्थाहरुको गुणस्तर सुनिश्चतता गर्न यो कार्यक्रम प्रभावकारी हुने समेत उनको भनाई छ ।

संघले सञ्चालनमा रहेका सबै संस्थाहरुको स्क्यानमार्फत् अनुगमन गर्ने उनले जानकारी दिए । मुलुकभर १० हजारको हारहारीमा  बचत ऋण सहकारी संस्था रहेकोमा ४ संस्था नेफ्स्कूनमा आवद्ध रहेका छन् । नेफ्स्कूनको हालसम्म शेयरपुँजी १ अर्ब ४६ करोड,बचत १८ अर्ब ९९ करोड,ऋण लगानी ७ अर्ब,गैर बैकिङ्ग सम्पत्ति २ अर्ब ३० करोड, जगेडा तथा अन्य कोष ७० करोड ८० लाख, भाखा नाघेको ऋण १ अर्ब ७ करोड र ऋण जोखिममा व्यवस्थापनमा १ अर्ब ८ करोड रहेको छ । नेफ्स्कूनले अव वहस पैरवी, अन्तर लगानी,सदस्य अनुगमन, साझा प्रविधि र असल अभ्यास आन्तरिकीकरणको क्षेत्रमा मात्र काम गर्ने सिईओ सापकोटाको भनाई छ । बचत तथा ऋण सहकारीमा ५९ लाख सदस्य आवद्ध रहेको र ती संस्थामार्फत् ६ खर्ब ९० अर्ब पुँजी परिचालन भएको नेप्स्कूनको तथ्याङ्क छ ।