शुक्रबार, कार्तिक ७ गते २०८३

सहकारी क्षेत्रले जीडीपीमा पुर्याएको योगदानबारे सरकारले अध्ययन गर्ने


आषाढ ९, २०८२ सोमबार
सहकारी क्षेत्रले जीडीपीमा पुर्याएको योगदानबारे सरकारले अध्ययन गर्ने


सहकारी क्षेत्रले कुल गार्हस्थ उत्पादन (जिडिपी) मा पुर्‍याएको योगदानको अध्ययन गरिने भएको छ । सहकारी विभागले राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालयको सहयोगमा सहकारी क्षेत्रले जिडिपीमा पुर्‍याएको योगदानको विषयमा अध्ययन गर्ने भएको हो । सो अध्ययन गर्नका लागि सरकारले आगामी आर्थिक वर्षलाई बजेट समेत विनियोजन गरिसकेको छ । 

अहिले सहकारी क्षेत्रले कुल ग्राहस्थ उत्पादनमा ४ प्रतिशतको योगदान पुर्‍याएको तथ्याङ्क रहेको छ । सहकारी विभागका रजिष्ट्रार उमेश ढुङ्गानाले तथ्याङ्क कार्यालयसँगको सहकार्यमा जिडिपीमा योगदानको विषय अध्ययन गर्न लागेको जानकारी दिँदै त्यसका लागि बजेट समेत विनियोजन भएको जनाए । उनले सहकारी क्षेत्रले जिडिपीमा ४ प्रतिशत, बचत संकलनमा १८ प्रतिशत र ऋण लगानीमा १४ प्रतिशत योेगदान गरेको यस अघिको तथ्याङ्कले देखाएको जानकारी दिए । 

विभागले आयोजना गरेको सहकारी सम्बन्धी एक अन्तक्र्रिया कार्यक्रममा उनले सहकारीमार्फत् संकलित पुँजीलाई परिचालन गरी  आर्थिक रुपान्तरण गर्न सकिने बताए । उनले मुलुकभर ३२ हजार सहकारी रहेको भन्दै ती संस्थामार्फत् पुँजी संकलन तथा पुँजी परिचालन गरी रोजगारी सृजना, उत्पादन वृद्धि तथा गरिबी निवारण गर्ने काम गर्न सकिने उल्लेख गरे ।

संविधानले नै सहकारीलाई अर्थतन्त्रको महत्वपूर्ण खम्बाको रुपमा लिएको र अर्थतन्त्रको मात्र नभई दिगो विकास लक्ष्य प्राप्तिको लागि पनि सहकारीले भूमिका खेल्न सक्ने उनले जनाए । आर्थिक मात्र नभई सामाजिक रुपान्तरणमा पनि सहकारीको भूमिका उल्लेख्य रहेको उनको भनाई  छ । सहकारीका बारेमा यकिन तथ्याङ्कको अभाव रहेको र कोपोमिसबाट नै यकिन तथ्याङ्क संकलन गर्ने सरकारको योजना रहेको उनले जनाए । कोपोमिस प्रणालीलाई अपडेट गर्दै सबैलाई प्रयोग गर्न सहज हुने गरी विकास गर्न लागिएको उनले जानकारी दिए । कोपोमिस प्रणालीमा मासिक र समष्टिगत रिपोर्टलाई नियमित रुपमा अपडेट गर्नुपर्नेमा उनको जोड छ । 

सहकारीले ११ खर्ब बचत संकलन गरेको भन्दै उद्यमशीलता विकासको लागि यो पुँजी महत्वपूर्ण हुने उनको भनाई छ । समस्याको मुख्य जड भनेको सुशासन रहेकाले सहकारीपन र स्वनियममार्फत् सहकारी क्षेत्रलाई व्यवस्थित गर्न सकिने उनको भनाई छ । मुलुक ग्रे–लिष्टमा परेको भन्दै ग्रे–लिष्टमा पर्नुको एउटा कारण सहकारी क्षेत्र पनि भएको र यो क्षेत्रले गर्ने वित्तीय कारोबार अपारदर्शी रहेको उनले उल्लेख गरे । नियमनकारी निकायले त्यसको ट्रयाकिङ गर्न नसकेको र वास्तविक धनीको पहिचानमा समस्या भएको भन्दै उनले सहकारीमार्फत् हुने शंकास्पद कारोबारलाई सम्बन्धित निकायमा रिपोर्टिङ गर्ने तथा वास्तविक धनीको पहिचान गर्नुपर्नेमा जोड दिए ।