आगामी जुन महिनाको १ तारिखबाट भारत सरकारले चिनीको निर्यातमा प्रतिबन्ध लगाउने भएको छ । यस अघि भारतले गहुँ निर्यातमा रोक लगाइसकेको छ । घरायसी माग पुरा गर्न र चिनीमा हुनसक्ने मुल्यवृद्धि रोक्न यस्तो कदम चालिएको भारत सरकारले जनाएको छ । यस्तो प्रतिबन्ध आगामी अक्टाबर महिनाको अन्त्यसम्म रहनेछ ।
भारतीय सञ्चारमाध्यमहरुका अनुसार चिनी निर्यातमा पूर्ण रोक नलगाए पनि निर्यात सीमा एक करोड टनमा सीमित गरेको हो ।
भारतबाट सबैभन्दा धेरै चिनी इन्डोनेसिया, अफगानिस्तान, श्रीलंका, बंगलादेश, संयुक्त अरब इमिरेट्स, मलेसिया र अफ्रिकी देशले खरिद गर्दै आएका छन् । नेपालमा हाल वार्षिक दुई लाख ५० हजार मेट्रिक टन चिनी खपत हुँदै आएको छ । जसमा १ लाख ३० हजार स्वदेशी उत्पादनले माग धानिरहेको छ भने बाँकी चिनी भारत लगायतका देशबाट आयात हुँदै आएको छ ।
भारत विश्वमा चिनीको सबैभन्दा ठूलो उत्पादक र ब्राजिलपछि दोस्रो ठूलो निर्यातकर्ता हो। विज्ञहरूका अनुसार भारतको यो कदमले विश्वव्यापी मूल्यमा असर पार्ने सम्भावना छ।
युद्ध शुरु भएयता मलेसियाले जुन १ देखि ३.६ मिलियन कुखुराको निर्यात रोकेको, इन्डोनेसियाको हालैको पाम तेल निर्यातमा प्रतिबन्ध, भारतले गहुँ निर्यातमा प्रतिबन्ध लगाइसकेका छन् भने केही अन्य राष्ट्रहरूले अन्न ढुवानीमा कोटा राखेका छन् ।
चिनी निर्यातमा कडाई गर्दा त्यसको प्रत्यक्ष प्रभाव नेपालमा पनि पर्न सक्दछ । नेपालले चालु आर्थिक वर्षको दश महिनाको अवधिमा भारतबाट मात्रै साढे २५ करोड रुपैयाँ बढीको चिनी आयात गरेको छ । भन्सार विभागले सार्वजनिक गरेको दश महिनाको तथ्यांक अनुसार नेपालले २५ करोड ६५ लाख ३६ हजार रुपैयाँ बराबरको ७६ लाख ९ हजार किलो चिनीको आयात गरेको हो ।
