हालै चीनले सार्वजनिक गरेको चिन्ताजनक आर्थिक आँकडाले उसको शेयर बजारको अस्तव्यस्ततालाई बाहिर निकालिरहेको पश्चिमा अर्थबेत्ताहरुको बिश्लेषण छ ।
बिश्लेषकहरुले हङकङमा कारोबार भएको चिनियाँ स्टकको इन्डेक्स यस महिना ९ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेको छ भने हाङसेङ इन्डेक्स पनि त्यत्तिकै तल झरेको दर्शाइएको छ । सांघाई र शेन्जेनमा सूचिकृत सबैभन्दा ठूला कम्पनीलाई ट्र्याक गर्ने सीएसआई ३०० मा करिब ५ प्रतिशतले गिरावट आएको कुरालाई आधार बनाएको छ ।
इन्भेस्टमेन्ट बैंक नोमुराका विश्लेषकहरूले मंगलबार एक रिपोर्टमा लेखेका छन्, –‘चिनियाँ अर्थतन्त्रले आसन्न गिरावटको सामना गरिरहेको छ र सबैभन्दा खराब अवस्था आउन बाँकी छ’ ।
पिपुल्स बैंक अफ चाइनाले मूख्य ब्याजदरलाई नयाँ उचाइमा झारेको छ, तर आलोचकहरू भन्छन् कि यो कदम पर्याप्त साहसिक छैन। थप चिन्ताजनक तथ्याङ्क हिजो आयोः देशका ७० प्रमुख शहरहरू मध्ये ४९ शहरहरुमा घरको मूल्य घटेको छ।
विश्लेषकहरूले भनेका छन् कि सम्बोधन गर्न दुई सबैभन्दा ठूलो मुद्दाहरू आवास बजार र घरेलू खर्च थिए, जसले बिशेषगरी यूवाहरुका बीचमा बढ्दो बेरोजगारीले बाधा पुर् याएको छ । बार्कलेजले यस वर्ष चीनको आर्थिक वृद्धिदर ४.९ प्रतिशतबाट घटाएर ४.५ प्रतिशतमा झारेको छ र अर्को वर्ष यसले अझ सुस्त वृद्धि ल्याउने बताएको छ ।
सोलबाट बिबेक सरकारले लेखेका छन् :
करिब तीन साताअघि चिनियाँ नेता शी चिनफिङको अध्यक्षतामा भएको बैठकमा अधिकारीहरूले चीनको अर्थतन्त्रले 'नयाँ कठिनाइ र चुनौती’को सामना गरिरहेको स्वीकारेका थिए।
पोलिटब्युरो बैठकको आधिकारिक सिन्ह्वा समाचार एजेन्सीको सारांशअनुसार अधिकारीहरूले अर्थव्यवस्थालाई उठाउने वाचा गरेका थिए, जुन कोभिड प्रतिबन्धहरू हटेपछि वर्षको शुरुमा पुनरुत्थान हुन थालेको थियो तर संघर्ष गरिरहेको थियो। उनीहरूले आर्थिक समस्याहरू घरेलु माग र “गम्भीर र जटिल“ वैश्विक अर्थव्यवस्थाका साथै अन्य कारकहरूबाट उत्पन्न भएको बताएका छन्।
अधिकारीहरूले “काउन्टरसाइक्लिकल“ नियमहरू प्रयोग गर्ने, समस्याग्रस्त रियल इस्टेट क्षेत्रका लागि नीतिहरू समायोजन गर्ने र मानिसहरूलाई कार, इलेक्ट्रोनिक्स र घरायसी सामानहरू किन्न उत्प्रेरित गर्ने जस्ता अस्पष्ट योजनाहरू मात्र राखे तापनि चिनियाँ स्टकहरू त्यस समयमा उफ्रिए।
त्यसयता चीनले चिन्ताजनक आर्थिक तथ्यांक सार्वजनिक गरेको छ । मूल्य उपभोक्ता र व्यापार भुक्तानी घटिरहेको छ, अपस्फीतिको खतरा बढाउँदै। जुलाईमा खुद्रा बिक्री र औद्योगिक उत्पादनले अर्थशास्त्रीहरूको अपेक्षालाई गुमाएको छ, र रियल इस्टेटमा लगानी घटिरहेको छ।
जसका कारण शेयर बजारले आफ्नो फिज गुमाएको छ । हङकङमा कारोबार भएको चिनियाँ शेयरको सूचक यस महिना ९ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेको छ । हङकङमा व्यापार गर्ने स्टकहरूको बेन्चमार्क, हाङ सेङ इन्डेक्स, समान मात्रामा तल झरेको छ। यसका सदस्यहरूमध्ये सबैभन्दा पछाडि चिनियाँ रियल इस्टेट फर्म कन्ट्री गार्डेन हो, जसले यस महिना आफ्नो मूल्य लगभग आधा गुमाएको छ।
सांघाई र शेन्जेनमा सूचीकृत सबैभन्दा ठूला कम्पनीहरूलाई ट्र्याक गर्ने सीएसआई ३०० नामक स्टक इन्डेक्स लगभग ५ प्रतिशतले घटेको छ।
इन्भेस्टमेन्ट बैंक नोमुराका विश्लेषकहरूले मंगलबार एक रिपोर्टमा लेखेका छन्, ’चिनियाँ अर्थतन्त्रले आसन्न गिरावटको सामना गरिरहेको छ र सबैभन्दा खराब अवस्था आउन बाँकी छ । “बेइजिङले समस्यामा परेका केही प्रमुख विकासकर्ता र वित्तीय संस्थाहरूलाई सहयोग गर्न अन्तिम उपायको ऋणदाताको भूमिका खेल्नुपर्छ, र समग्र माग बढाउन अन्तिम उपायको खर्चकर्ताको भूमिका खेल्नुपर्छ।
वास्तवमा, पिपुल्स बैंक अफ चाइना, राष्ट्रको केन्द्रीय बैंक, ले प्रमुख ब्याज दरहरू नयाँ निम्नमा कटौती गरेको छ। तर आलोचकहरू भन्छन् कि यो कदम पर्याप्त साहसिक छैन। बुधबार थप चिन्ताजनक तथ्याङ्क ल्यायोः देशका ७० प्रमुख शहरहरू मध्ये ४९ मा घरको मूल्य घटेको थियो।
बार्कलेजका विश्लेषकहरूले मंगलबार केन्द्रीय बैंकले अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाउन बैंकहरूले राख्नुपर्ने रिजर्भको रकम चाँडै नै घटाउने बताएका छन्। बार्कलेजले यस वर्ष चीनको आर्थिक वृद्धिदर ४.९ प्रतिशतबाट घटाएर ४.५ प्रतिशतमा झारेको छ । विश्लेषकहरूका अनुसार आगामी वर्ष यसले अझ सुस्त आर्थिक वृद्धि दर ल्याउनेछ र उत्पादन ४ प्रतिशतले बढ्नेछ ।
बार्कलेजका विश्लेषकहरूका अनुसार बेइजिङले सम्बोधन गर्नुपर्ने दुई ठूला मुद्दाहरू आवास बजार र घरेलु खर्च हुन्, जुन बढ्दो बेरोजगारीका कारण विशेष गरी युवाहरूमाझ बाधा पुगेको छ। मंगलबार चीनले २१.३ प्रतिशतको उच्च बिन्दुमा रहेको युवा बेरोजगारीको तथ्याङ्क सार्वजनिक गर्न बन्द गर्ने बताएको थियो ।
“रियल इस्टेट क्षेत्र आर्थिक पुनरुत्थानमा ठूलोरुपमा तानिएको छ,’’ विश्लेषकहरूले लेखेका छन्, “बढ्दो बेरोजगारीको बीचमा घरेलु मागमा उछाल छ ।