लोकनारायण सुबेदी
           बिश्वमा पहिलो पटक मार्क्सवादलाई सही किसिमले प्रयोग गरेर शोषित पीडित जनता – मजदुर किसान बर्गको राज्यसत्ता स्थापना गर्ने क्रान्तिकारी मार्क्सबादी चिन्तक लेनिनको स्मृति दिवस हो २१ जनवरीको दिन ! लेनिन बास्तवमा बिश्व समाजलाई आमूलरुपमा अग्रगामी परिवर्तनको मार्गदर्शन गर्नेआधुनिकतम दर्शन मार्क्सवादका सफल प्रयोक्ता हुन् । यतिबेला उनको नेतृत्वमा रहेको बोश्लेभिक पार्टीका अमर योगदानहरुको स्मरण गर्नु बाञ्छनीय छ । किनकि उनकै बिश्वमा  एउटा नबयुग निर्माणकारी महान र महत्वपूर्ण अक्टोबर समाजबादी महत्वपूर्ण क्रान्ति सम्पन्न भएको थियो । त्यो महान् क्रान्ति सम्पन्न भएको  दिनले बिश्व कम्युनिष्ट आन्दोलनको इतिहासमा अभूतपूर्ब र बिशेष महत्व राख्दछ ।
           वास्तवमा प्रष्टसँग भन्ने हो भने फ्रान्सेली क्रान्तिपछिको बिश्वको सबैभन्दा दूरगामी महत्वको घटना थियो – महान समाजवादी अक्टोबर क्रान्ति ! जसले बिश्वका अर्बौ अरब शोषित पीडित, पद दलित तथा श्रोतसाधनबिहीन तुल्याइएका आम जनताको आत्म बिश्वास जगाएको थियो । मानबीय मूल्य र गरीमाको पुनरोत्थान गर्ने तथा सभ्य, सुसँस्कृत र सुसम्पन्न मानब समाजको निर्माण गर्ने ठूलो आशा जगाएको थियो र मानब समाज सबै प्रकारका शोषणबाट मुक्त हुन सक्तछ भन्ने ठूलो बिश्वास पलाएको थियो । आज पनि हामीले संयुक्त राष्ट्र संघको बडापत्र र घोषणापत्रलाई हेर्‍यौ, केलायौं र गम्भीरतापूर्वक मनन गर्‍यौ भने तिनमा फ्रान्सेली क्रान्ति र महान अक्टोबर समाजवादी क्रान्तिले अघि सारेका आधारभूत र महत्वपूर्ण कुराहरु अर्थात समानता, न्याय, स्वतन्त्रता, भाइचारा र शान्ति लगायतका महत्वपूर्ण बिषयहरु कै अनुगुञ्जन भएको पाउँदछौ । भलै, सही किसिमले ती कुराहरु ब्यवहारमा उत्रिने स्थिति बिश्वमा अझै पनि बन्न नसकेको यथार्थ आज पनि हाम्रा अगाडि ठिङ्ग उभ्भिएको किन नहोस् !
          पहिलो पटक बिश्वमा बैज्ञानिक तथा क्रान्तिकारी मार्क्सवादी सिद्धान्त र ब्यवहारको द्वन्दात्मक सम्वन्धलाई लेनिनलेनै सही किसिमले ब्यवहारमा खरो उतारेका थिए र मार्क्सवादलाई अझ सम्बृद्ध तुल्याएका थिए । त्यसबाट बिश्वका कम्युनिष्ट, बामपन्थी र प्रगतिशील शक्तिहरुले आज पनि सही शिक्षा लिएर सही दिशामा अर्थात बैज्ञानिक समाजवादको दिशामा अघि बढ्न सक्ने पर्याप्त गुञ्जायश छ । तर बिश्व कम्युनिष्ट आन्दोलन र त्यसको एक अंग नेपालको कम्युनिष्ट आन्दोलन पनि जसरी आज उपभोक्ताबाद र औसरबादको दलदलमा अत्यन्तै नराम्रोसँग फँसेको छ त्यसबाट यसलाई बाहिर ननिकालेसम्म लेनिनको स्मरण गर्नु र अक्टोबर क्रान्ति दिवस मनाउनु कुनै अर्थ पनि रहँदैन । बरु, लेनिनलाई पनि बजारको बस्तु सरह बनाउनु मात्रै यो ठहरिन जानेछ । शोषित पीडित बर्गप्रतिको अबिचल निष्ठा र तिनलाई सबै प्रकारका शोषण, अन्याय, थिचोमिचोबाट मुक्त गर्ने सैद्धान्तिका तथा ब्यवहारिक दृढता नै मार्क्सवाद–लेनिनबाद र माओ बिचारधाराको कालभेदी सार बस्तु हो । बर्गीय बिचलनमा परेर यथास्थितिको भासमा भासिएकाहरुले अक्टोबर समाजबादी क्रान्ति र लेनिनको जतिसुकै गुणगान गाए पनि वास्तवमा यो सार कुरालाई तिनले तिलाञ्जली दिदैआएको र भ्रम सिर्जन गर्ने बाहेक अरु केही कुरा होइन र हुदैन भन्ने एकदमै छर्लङ्ग छ ।
          बर्गीय बिचलन तथा बिजातीय तत्वसँगको साँठगाँठलाई ब्यवहारिक तथा बाध्यात्मक स्थिति मानेर जनतामा एक पछि अर्को भ्रम छर्ने जुन काम आज कम्युनिष्टको नामबाट भइरहेको छ त्यस कुरासँग मार्क्सवाद, लेनिनवाद र माओबिचारधारासँग सपनाको साइनो पनि रहेको छैन र रहन सक्तैन । तर यसले जनतामा भने ठूलै भ्रम पारेको छ । शोषित पीडित जनताको सबैभन्दा चेतनशील, संगठित र अनुशासित अग्रदस्ता हुनुपर्ने कम्युनिष्ट पार्टी केवल मार्क्सवाद, लेनिनवाद र माओबिचारधाराको साइनबोर्ड राखेर ब्यपार गर्ने समूहमा परिणत भएको अबस्थाले गर्दा सही क्रान्तिकारी आन्दोलन आज ओझेलमा परेको र लेनिनले औल्याउने गरेको ‘ठोस परिस्थितिको ठोस बिश्लेषण’ लाई पनि औसरबादी र अपबित्र बर्गीय साँठगाठको निम्ति प्रयुक्त गर्ने गरेर भ्रष्टिकरण गरिएको छ । लेनिनले जुन परिप्रेक्ष र सन्दर्भमा आत्मनिर्णयको अधिकारको कुरा अघि सारेका थिए त्यसलाई समेत नेपाली समाजको सामन्ती तथा दलाल नोकरशाही पूँजीबादी राजनीतिक, आर्थिक, समाजिक र साँस्कृति परिस्थितिलाई राम्रोसँग नकेलाई जथाभावी दुरुपयोग गर्ने र त्यसलाई बर्ग संघर्षका बिरुद्ध प्रयोग गर्ने हतियारकोरुपमा प्रयुक्त गर्न खोजिदै आएको छ । यसले शोषित पीडित जनतामा फाटो ल्याउने र कम्युनिष्ट आन्दोलनलाई अझ कमजोर तुल्याउने मात्र काम गर्दछ भन्ने कुरा पनि एकदम प्रष्ट नै छ।
            अत: आज महान अक्टोबर समाजबादी क्रान्ति र त्यसको नेतृत्वकर्ता लेनिनलाई साच्चै सही किसिमले स्मरण गर्ने हो भने शोषित उत्पीडित जनताको एकतालाई अझ बलियो बनाउने, उनीहरुको बर्गीय चेतना र भाइचाराको भावनालाई अझ तिखार्ने र बर्गीय शोषणको अन्त्य गर्ने दिशामा उनीहरुको संघर्षलाई एकताबद्ध गर्ने कार्यदिशा अनिबार्य र अपरिहार्यरुपमा लिनै पर्दछ । यसरी मात्र नेपाली समाजको बर्तमान पिछडिएको सामन्ती–दलालपूँजीवादी शोषण र सबै किसिमका साम्प्रदायिकताबाट देशलाई मुक्त गर्न सकिन्छ । अनि नेपालको राष्ट्रिय एकता तथा अखण्डतलाई सबल बनाउदै जनतन्त्र र जनजीबिकाका समस्या हल गर्ने नयाँ जनवाद तथा बैज्ञानिक समाजबादको बाटोमा यसलाई सही किसमले प्रयुक्त गराउन सकिन्छ । यसरी मात्र नेपाल बिश्व समुदायका लागि निभाउन पर्ने भूमिका निर्वाह गर्न पनि सक्षम हुने कुरा पनि निश्चित हुन्छ । वास्तवमा आज मार्क्सवाद लेनिनवाद र माओ बिचारधारालाई अँगाल्नुको औचत्य र आधार पनि यही नै हो । यी नै भावनाकासाथ महान अक्टोबर समाजवादी क्रान्ति तथा यसका सिद्धान्तकार तथा मार्क्सबादका सफल प्रयोक्ता महान लेनिनप्रति उच्च सम्मानकासाथ उनको स्मृति दिबस २१ जनवरीका दिन उनलाई शतत नमन गरौं !