आज ९९औं अन्तर्राष्ट्रिय सहकारी दिवस । यस वर्षको अन्तर्राष्ट्रिय सहकारी दिवसको नारा ‘रिबिल्ड बेटर टुगेदर’ तय गरिएको छ । विश्वव्यापी रुपमा कोभिड–१९ का कारण सहकारीका सदस्यहरुको पेशाव्यवसायमा परेको समस्याग्रस्त अवस्थालाई मध्यनजर गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय सहकारी महासंघ(आइसीए)ले ‘सँगै मिलेर अझ राम्रो पुनर्निर्माण गरौं’ भन्ने थिम तय गरेको हो । कोभिड पछि विश्वमा सहकारीका सदस्यहरुबीच झन् बढी ऐक्यवद्धता र एकताको आवश्यकतालाई यसले इंगित गर्न खोजेको छ । समुदायका सदस्यहरुको सामाजिक र वातावरणीय पुनरोत्थानलाई पनि सहकारीले प्राथमिकता दिनुपर्नेमा जोड दिइएको छ । सहकारी जगत्को मुल ध्येय एकापसबीचको सहकार्य नै हो ।
“गत बर्ष, हामीले देख्यौं कि सहकारी मोडलले कसरी मानिसहरूको कल्याण र यस ग्रहको सम्मानका लागि काम गरिरहेको छ, सहकारी आन्दोलन के हो भन्ने रेखांकित गरेको छ । हामी वास्तवमै सँगसँगै मिलेर राम्रोसँग पुनर्निर्माण गर्नेछौं, र म विश्वस्त छु कि हामी कसरी सहकारी आन्दोलनले समुदायलाई कोभिड महामारी पश्चात् संसारमा अझ मजबूत हुन मद्दत पु¥याउँछ भनेर धेरै कथाहरू हेर्नेछौं ।” आइसिएका प्रबन्ध निर्देशक ब्रुनो रोल्यान्ट्सले भनेका छन् ।
स्वास्थ्य, कृषि, उत्पादन, खुद्राव्यापार, वित्त, हाउजिङ, रोजगारी, शिक्षा, सामाजिक सेवा लगायत विभिन्न क्षेत्रमा गरी झण्डै १ अर्ब माथि सदस्य सहकारीमा आवद्ध रहेका छन् । उनीहरुले आफ्नै बलबुतामा कोभिड–१९ को प्रभावसँग जुझिरहेका छन् । अन्तर्राष्ट्रिय सहकारी दिवसले स्वनिर्भर र सहकार्यजस्ता सहकारी मुल्यमान्यतामा आधारित रहेको यो मानव केन्द्रित व्यवसायले समाजमा विद्यमान विषमता घटाउन, साझा समृद्धि प्राप्त गर्न र कोभिड १९ का असरहरुसँग जुध्न सफल हुनेछ भन्ने अवलोकन गर्नेछ ।
संयुक्त राष्ट्र संघद्वारा घोषित दिगो विकास लक्ष्यका ३० बुँदामध्ये १२ औं बुँदाले जिम्मेवारीपूर्ण उत्पादन र उपभोगलाई आत्मसात गरेको छ । सहकारी संस्थाहरुले उत्पादनकर्ता र उपभोक्ताबीचको अन्तरसम्बन्धलाई सहज बनाउने हो । उत्पादक सहकारीहरुले जिम्मेवारीपूर्ण रुपमा उपभोग चक्रमार्फत सन्तुलन कायम गरी संयुक्त राष्ट्र संघले लिएको सन् २०३० को दिगो विकास लक्ष्यलाई परिपूर्ति गर्न सहयोग पुग्ने विश्वास सहित दिवस मनाईंदै छ ।
अर्कोतर्फ सहकारीहरुले समुदायका तल्लो तप्कालाई माथि उठाउने कार्य गर्दछन् । समाजमा पिछडिएको समुहलाई आर्थिक र सामाजिकरुपमा समान र यथासक्य सुविधा प्रदान गर्ने कार्यमा सहकारीले भूमिका खेल्ने अपेक्षा आइसीएले राखेको छ ।
अन्तर्राष्ट्रिय सहकारी महासंघ ३ जुलाई १८८५ मा गठन भएको थियो र सन् १९२३ देखि जुलाई महिनाको पहिलो शनिवारलाई दिवसको रुपमा मनाउँदै आएको छ । सन् १९९४ मा संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभाले नै प्रस्ताव पारित गरेर सन् १९९५ देखि जुलाईको पहिलो शनिवार मनाउँदै आएको सोही दिवसलाई मान्यता दिएको थियो । संयुक्त राष्ट्र संघको सहकारी प्रवद्र्धन र विकास समिति यस दिनलाई विश्वव्यापी कार्यक्रमको मान्यता दिएको छ । हरेक वर्ष सहकारीमार्फत् पूरा गर्न सकिने विभिन्न विषयवस्तुलाई थिमको रुपमा उठान गरेर दिवस मनाउने गरिन्छ ।
स्थानीय, राष्ट्रिय र विश्वभरका नीतिनिर्माता, नागरिक समाज संस्था तथा जनसामान्यले यस दिन सबैका लागि न्यायपूर्ण भविष्य निर्माणमा सहकारीको योगदानको बारेमा जान्न पाउने अवसरका रुपमा भएको विश्वास आइसीएको छ ।
