नेपालपत्र संवाददाता
पर्साको वीरगंजमा रहेको ओम शिवशक्ति बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाले वित्तीय कारोबारलाई क्रमशः सुधार गर्दै लगेको छ । गत आर्थिक बर्षको तुलनामा आर्थिक बर्ष २०८२\ ८३ मा संस्थाको समग्र कारोबार सन्तोषजनक रहेको व्यवस्थापक अरुण कुमार शाहले बताए । संस्थामा बचत संकलन राम्रो भए पनि मुलुकको आर्थिक मन्दीका कारण ऋण लगानी हुन नसक्दा संस्थाको आम्दानी घटेको उनले सुनाए ।
सरकारले उद्यम व्यवसाय गर्ने वातावरण बनाउन सके ऋणको माग बढ्न गई संस्थामा बचतको रुपमा जम्मा भएको पुँजी परिचालन भई आय आर्जनमा समेत वृद्धि गर्न सक्ने उनको भनाई छ । अहिले बैंक तथा वित्तीय संस्थाका साथै सहकारी क्षेत्रमा समेत अधिक तरलताको अवस्था रहेको र सदस्यहरुबाट ऋणको माग नहुँदा ऋण लगानी बढाउन नसकेको व्यवस्थापक शाह बताउँछन् । सहकारी स्थानीय समुदायका मानिसहरु मिलेर स्थापना गरेको संस्था भएकाले कृषक, उपभोक्ता,उद्यमी व्यापारीलाई सहज रुपमा वित्तीय सेवा प्रदान गर्ने हुँदा समाजमा सहकारीको आवश्यकता रहेको उनको बुझाई छ । सहकारीले सहज र सरल ऋण सेवा दिने भएकाले सदस्यहरुलाई पनि सेवा लिई काम गर्न सजिलो भएको उनले बताए । जसको कारण सदस्यको आयस्तरमा समेत वृद्धि हुनका साथै संस्थालाई अगाडि बढाउन टेवा पुगेको शाहको भनाई छ ।
तर सरकारले १५\२० लाखको बचत लिदाँ पनि निगरानी बढाउने र एक पटकमा बैंकबाट ५ लाखसम्म रकम झिक्न सक्ने भएकाले यसले अप्ठ्यारो बनाएको उनले सुनाए । उनले थपे,‘ एउटा बैंकले ५ लाख भन्दा बढी रकम दिदैँन, १० जना सदस्यले २ लाखको दरले बचत फिर्ता लिन आए भने २० लाख रुपैयाँ चाहिन्छ । त्यही भएर ५ \६ वटा बैंकमा खाता खोल्नुपर्ने बाध्यता छ । यसले हामीलाई समस्या बनाएको छ । सरकारले कानुनमा एकरुपता कायम गरी संस्था सञ्चालन गर्न कसरी सहज हुन्छ ,सहजीकरण गर्नुपर्छ । ’ वित्तीय पारदर्शिता कायम गर्दै समुदाय आधारित रहेर कारोबार गर्ने संस्थालाई कसरी व्यवस्थित गर्न सकिन्छ,त्यसतर्फ ध्यान दिन उनको आग्रह छ ।
स सानो वित्तीय कारोबार गर्ने संस्थाहरुलाई कानुनी रुपमा कस्ने भन्दा पनि सहजीकरण गरिदिन उनको नियामक निकायसँग माग छ । संस्थाले एकका लागि सबै र सबैका लागि एक भन्ने भावनालाई आत्मसात गर्दै सदस्यहरुलाई कुनै भेदभाव नगरी समान तरिकाले सेवा प्रदान गर्दै आएको छ । त्यसैगरी सदस्यका उत्कृष्ट अंक ल्याएर एस.ई.ई. उत्र्तिण हुने सदस्यका छोराछोरीलाई सम्मान गर्दै आएको छ भने प्राकृतिक प्रकोपका कारण अप्ठ्यारोमा परेका सदस्यहरुलाई सहयोग गर्ने कार्य गर्दै आएको उनले जानकारी दिए । संस्थाले आफ्नो स्रोत साधनले भ्याएसम्म सेवा दिँदै आएको र अहिलेसम्म कुनै पनि सदस्यको धितो लिलाम गर्नु नपरेको उनको भनाई छ । कतिपय ऋणीले ऋण तिर्न आलटाल गरे पनि उनीहरुलाई संस्थामा बोलाई सम्झाई बुझाई गरी ऋण असुली गर्ने गरेको उनले सुनाए ।
संस्थाले २०८० सालबाट आफ्नै भवनबाट वित्तीय कारोबार गर्दै आएको र आफ्नै भवन हुँदा सदस्यहरुलाई सहकारी शिक्षा सञ्चालन गर्न सहज भएको उनले बताए । संस्थाले हरेक बर्ष सदस्यहरुलाई सहकारी शिक्षा प्रदान गर्दै आएको र राष्ट्रिय सहकारी बैंक,नेफ्स्कून र जिल्ला बचत संघहरुको प्राविधिक सहयोग लिने गरेको छ । सहकारी शिक्षामार्फत् सदस्यहरुलाई कृषि, उद्यम व्यवसाय गर्न अभिप्ररित गर्ने र आर्थिक रुपमा सबल बन्न सघाउने गरेको उनले जनाए । सदस्यहरुको आवश्यक्ता अनुसार सीप विकास तालिम दिने र त्यस पश्चात उनीहरुको क्षमताका आधारमा ऋण लगानी गरी आय आर्जनमा लगाउने रणनीति संस्थाले बनाएको छ । विगतको तुलनामा सरकारले सहकारी क्षेत्रका लागि सहज वातावरण बनाएको भए पनि तीन तहको सरकारको नीति नियम पालनामा संस्थाहरुलाई अप्ठ्यारो भइराखेको उनको बुझाई छ । बचत तथा ऋणको मुख्य कारोबार गर्ने सहकारी संस्थाको नियमनको लागि राष्ट्रिय सहकारी नियमन प्राधिकरण स्थापना भइसकेकाले एकद्धार प्रणाली मार्फत् संस्थाहरुको नियमन तथा अनुगमन गर्न उनको माग छ । उनले थपे,‘ प्राधिकरण गठन भइसकेको छ ।
अब सहकारी संस्थाहरुको स्थानीय तह, प्रदेश वा सहकारी रजिष्ट्रारको कार्यालय कसले हेर्ने हो । त्यो प्रष्ट भयो भने संस्था सञ्चालनमा सहज हुने थियो । प्राधिकरणले प्रदेश कार्यालय स्थापना गरी सहकारी संस्थाको नियमन गर्दा पनि राम्रो हुन्छ । तीन तहका नियामकले सहकारीलाई हेर्दा समस्या भयो । ’ तीन तहका सरकारलाई रिपोर्ट बुझाउनु पर्ने झन्झट त छदैछ, समयमा समयमा तीन तहका सरकारले निर्देशन जारी गर्ने भएकाले कसको मान्ने भन्नेमा अन्योलता भएको उनले सुनाए । संस्थाले गत असार मसान्तसम्म २ करोड ५० लाख शेयर पुँजी ,४५ करोडको हारहारीमा बचत संकलन र ५५ करोड ऋण लगानी गरेको छ । वीरगंज महानगरपालिका कार्यक्षेत्र रहेको संस्थामा ३ हजार सदस्य आवद्ध रहेका छन् ।
