बुधबार, भाद्र ३ गते २०८३

अबिस्मणीय छन् श्रमजीवी जनताप्रति समर्पित जेनी


माघ २९, २०८१ मंगलबार
अबिस्मणीय छन् श्रमजीवी जनताप्रति समर्पित जेनी

जेनी मार्क्स जसलाई (जेनी भोन वेस्टफलेन ) को नामले पनि चिनिन्छ, कार्ल मार्क्सकी पत्नी थिइन्। कार्ल मार्क्स प्रसिद्ध दार्शनिक, अर्थशास्त्री र बिश्व समाजवादी क्रान्तिकारी आन्दोलनका मार्गदर्शक नेता थिए, जसले वैज्ञानिक समाजवादको आधारशीला प्रस्तुत गरेर बिश्वलाई नै नयाँ मोड दिएका  थिए। शोषित पीडित श्रमजीवी जनताको मुक्ति, न्याय र प्रगतिका लागि समर्पित माक्र्सको  यस महती कार्यमा  जेनी माक्र्सले आफ्नो जीवनभर सम्पूर्णरुपले समर्पित भएर कार्ल माक्र्सको साथ दिइन र माक्र्सलाई कठिन घडी र कठीन कार्यमा सहकार्यकासाथ सफल तुल्याएर बिताइन् ।  यसरी उनले बिश्वका श्रमजीवी जनताको मुक्तिको कार्यमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलिन्।
प्रारम्भिक जीवन
जेनीको जन्म १८१४ फेब्रुअरी १२ मा जर्मनीको साल्जवेडल सहरमा भएको थियो। उनी एक उच्चवर्गीय परिवारमा हुर्किएकी थिइन्। उनको बुबा, लुडविग भोन वेस्टफलेन  प्रशियाको सरकारी अधिकारी थिए। जेनीले आफ्नो युवावस्थामा धेरै शिक्षा प्राप्त गरिन् र उनी साहित्य, कला, र दर्शनमा गहिरो रुचि राख्थिन्।
कार्ल मार्क्ससँग विवाह
जेनी र कार्ल माक्र्सको भेट युवावस्थामा भएको थियो। उनीहरूको प्रेम विवाह १८४३ जुन १९ मा भयो। उनीहरूको विवाह जटिलतापूर्ण परिस्थितिमा भएको थियो किनभने जेनीको परिवार उच्चवर्गीय थियो भने कार्ल माक्र्सको परिवार मध्यमवर्गीय थियो। तथापि, जेनीले कार्लको साथ रोजेर आफ्नो परिवारको आपत्तिलाई नजरअन्दाज गरिन्।
जीवन र संघर्ष
जेनी माक्र्सले आफ्नो जीवनभर गरीबी र संघर्षको सामना गरिन्। कार्ल माक्र्सले आफ्नो जीवनमा धेरै पटक आर्थिक समस्याको सामना गरेका थिए, र जेनीले उनको साथ दिइन्। उनीहरूको परिवार धेरै पटक एक ठाउँबाट अर्को ठाउँ सर्न बाध्य भएको थियो। जेनीले आफ्नो छोराछोरीलाई हुर्काउन र कार्लको काममा सहयोग गर्न धेरै त्याग गरिन्।
कार्ल मार्क्सको कार्यमा योगदान
जेनी मार्क्सले कार्ल मार्क्सको लेखन र अनुसन्धानमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलिन्। उनले कार्ल मार्क्सका महत्वपूर्ण पाण्डुलिपिहरू प्रूफरीड गर्ने, अनुवाद गर्ने, र उनका विचारहरूमा महत्वपूर्ण सल्लाह दिने काम गर्थिन्। जेनीले कार्ल मार्क्सको बिश्व प्रसिद्ध कृति “दास क्यापिटल“ को लेखन प्रक्रियामा पनि सहयोग गरेकी थिइन्।
देहाबसान 
जेनी माक्र्सको मृत्यु १८८१ डिसेम्बर २ मा लण्डनमा भयो। उनको मृत्युले कार्ल माक्र्सलाई गहिरो मानसिक आघात पुर्यायो। जेनीको मृत्यु पछि कार्ल माक्र्सले आफ्नो जीवन अन्तिम समयसम्म एकाकी र दुःखमा बिताए।
विरासत
जेनी माक्र्सले आफ्नो जीवन कार्ल माक्र्सको साथमा बिताएर समाजवादी आन्दोलनमा महत्वपूर्ण योगदान दिइन्। उनको त्याग र समर्पणले कार्ल माक्र्सको कार्यलाई अघि बढाउन मद्दत गर्यो। जेनी माक्र्सलाई समाजवादी आन्दोलनको एक अग्रणी र महत्वपूर्ण व्यक्तित्वको रूपमा सम्झिन्छन्।
जेनी मार्क्सको जीवन उल्लेखनीय त्याग, समर्पण, र संघर्षको अबिस्मरणीय कथा हो। उनले आफ्नो जीवन कार्ल मार्क्सको मानबमुक्ति र प्रगतिकाे  नबीनतम कार्यकाे साथमा बिताएर बैज्ञानिक समाजवादी विचारधाराको विकासमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलिन्।

कार्ल मार्क्सका एक समर्पित अनुयायी तथा नेपाली कम्युनिष्ट पार्टी र कम्युनिष्ट आन्दोलनका मार्गदर्शक   कमरेड पुष्पलालको जन्म शत बार्षिकीको यो  बर्ष (२०८१–८२)काे ऐतिहासिक अवसरमा  परेको जेनी मार्क्सको २११औं जन्म जयन्तिको शुभ दिनमा  बिश्वका श्रमजीवी जनताकाे मुक्ति र प्रगतिप्रति असीमरूपले समर्पित जेनीप्रति उच्च सम्मानकासाथ नमन !